Uwagi dla chorych z przepuklinami brzusznymi, pooperacyjnymi czy w bliźnie po poprzedniej operacji
Układ oddechowy
Dla wyniku operacji przepukliny brzusznej niezwykle ważny jest stan wydolności organizmu, szczególnie układu oddechowego.
Zróbmy krótką powtórkę z mechaniki oddychania. Na rycinie obok (animacja autorstwa Christopher McKee, UTHSCSA) pokazane jest, jak przebiega prawidłowe oddychanie u zdrowej, młodej osoby. Po krótkim wstępie pokazującym przebieg dróg oddechowych, żeber, przepony - pojawią się zakładki po lewej stronie ryciny. Proszę spojrzeć, co się dzieje przy wdechu -kliknij na inhale): przepona się kurczy - jej kopuła się spłaszcza i przemieszcza w kierunku brzucha, żebra rozsuwają się, klatka piersiowa się poszerza; powiększa się objętość płuc a powietrze zostaje zassane do środka. Kliknij na exhaleby zobrać co się dzieje przy wydechu; przepona się rozluźnia (kopuła przepony przemieszcza się do góry), przetrzenie międzyżebrowe zwężają się, klatka piersiowa się zwęża. Gdy chcesz zobacz to jedno po drugim -kliknij na ""Continous breathing"- oddychanie ciągłe. Zakładka"Take a closer look"pokazuje przebieg wymiany gazowej na poziomie pęcherzyków płucnych - to jest podstawowa funkcja płuc.
Po lewej jeszcze raz przedstawione jest to schematycznie. Dodatkowo podkreślona jest funkcja mięśni brzucha, które przy wdechu się usztywniają i napinają - przedstawiają to małe strzałki skierowane do wnętrza jamy brzusznej.
Inaczej dzieje się przy obecności przepukliny brzusznej. Oddychanie jest zmienione. Upraszczając, wdech i wydech jest dzięki przemieszczeniu się zawartości brzucha do worka przepuklinowego (strzałka na rycinkie). Mięśnie przepony przestają być aktywne, jedynie biernie przemieszcza się cała przepona. Dochodzi do osłabienia i usztywnienia mieśni brzucha i przepony. Gdy w czasie operacji do powłoki brzusznej wprowadzi się siatkę (dochodzi do usztywnienia brzucha - szczególnie dużego w czasie gojenia ran) - cały wysiłek oddechowy przejmuje na siebie przepona i mięśnie klatki piersiowej. Gdy przepona jest "niewytrenowana", osłabiona przez wiele lat "bezczynności" - wysiłek organizmu jest bardzo duży. Tutaj czai się niebezpieczeństwo powstania niewydolności oddechowej.
No więc, jak jest z naszym układem oddechowym? Przed operacją pokażą to specjalistyczne testy - np.spirometria. W tej chwili można jednak wykonać proste badanie, które pozwoli zorientowac się w wydolności oddechowej. Bez wstawania od komputera można wykonać pomiar maksymalnego czasu bezdechu, to znaczy zmierzyć na jak długo można świadomie wstrzymać oddech.
Zróbmy taką próbę! Zostańmy na chwilę nurkiem bez aparatu tlenowego!!
Jak zrobić taką próbę? Proszę usiąść wygodnie przed komputerem, 3-4 razy głęboko przewentylować płuca - głęboki wdech i wydech
a następnie wstrzymać oddychanie na maksymalnie długi czas, tak dłuugi jak tylko możecie.
Pomiar
czasu tego bezdechu ułatwi stoper - proszę na początku próby nacisąć START a
gdy będziecie musili wziąć pierwszy oddech - proszę nacisnąć STOP. Zatrzymać można przyciskiem SPACJA.
STOPER
Jak długo się udało wytrzymać bez oddechu? Jeżeli dłużej niż 20 sekund- nie jest źle. Ale naprawdę dobry wynik to czas około 60 sekund. Przy takiej rezerwie układu krążeniowego i oddechowego o okołooperacyjną wydolność oddechową nie trzeba się martwić.
Osoby z przepukliną próbę tę powinny wykonać po odprowadzeniu worka przepuklinowego
do brzucha i przytrzymaniu go tam poprzez pas przepuklinowy. Porównanie wyniku tej próby
bez pasa przepuklinowego i z nim - daje informację o zmianach, do jakich może dojść po operacji.
Nadwaga lub otyłość
Kolejny ważny czynnik, który decyduje o powodzeniu operacji to waga - szczególnie, gdy jest jej za dużo w przeliczeniu na wzrost ciała.
Więcej o przyczynach, skutkach i metodach leczenia otyłości znajdziesz na tej stronie www.
Przy nadwadze i otyłości rośnie dramatycznie ciśnienie w jamie brzusznej. Prowadzi to
do rozrywania rany - szwy przecinają tkanki i dochodzi do nawrotu przepukliny. Rycina obok pozwala na ocenę,
jak duża jest Państwa waga w stosunku do wzrostu - bo to się najbardziej liczy.
Oceń swój stan na podstawie pomiaru BMI.
Interpretacja uzyskanego wyniku, dalsze zalecenia, metody leczenia szukaj tutaj. Niestety, BMI już powyżej
25 wskazuje na nadmiar tkanki tłuszczowej. Gdy BMI jest większe od 30 jest to już otyłość, do której trzeba podejść poważnie.
Wykonanie operacji przepukliny przy podwyższonym BMI grozi kolejnym niepowodzeniem.
Ocena ogólnej wydolności organizmu
Ocena wydolności organizmu: najprostszy test (Kenneth Cooper) to marsz przez 30 minut po płaskim terenie. Zmierz dystans, jaki przejdziesz w ciągu 30 min bez specjalnego pośpiechu; tempo marszu powinno być takie, by nie zakłócało rytmicznego oddechu. Wynik interpretuje się w ten sposób:
Dystans pokonany w ciągu 30 minut
Prędkość przejścia 1 km
Wynik
mniej niż 2 km
więcej niż 15 minut
bardzo słaby
2,1 - 2,5 km
12-15 minut
słaby
2,6 - 3,0 km
10-12 minut
zadowalający
3,1- 3,8 km
8 -10 minut
dobry
więcej niż 3,8 km
mniej niż 8 minut
bardzo dobry
Co należy zrobić przed operacją:
Przed operacją należy się więc przygotować, zajmie to kilka tygodni, ale warto
podjąć ten wysiłek, gdyż dobrze zoperowana przepuklina pozwoli na uniknięcie kłopotów do
końca życia. 1. Zaprzestań palenia tytoniu i picia alkoholu na co najmniej 4 tygodnie. 2.
Wykonaj szczepienia p-WZW (ich efekt będzie po 6 tygodniach od pierwszej dawki) 3. Wykonaj niezbędne badania laboratoryjne
4. W każdym przypadku, niezależnie od wyników powyższego lub innych testów na sprawność ogranizmu
należy podjąć ćwiczenia usprawniające układ oddechowy, ogólną sprawność, efektywność kaszlu, itd.
Ćwiczenia te muszą być prowadzone pod nadzorem fachowego instruktora - najlepiej mgr rehabilitacji.
Powinny być prowadzone na sali ćwiczeń pod okiem instruktora a nie w domu, nawet po dokładnym instruktażu.
W tym ostatnim przypadku efekt jest zawsze gorszy, mniej jest powtórzeń i bieżących korekt.
Proponuję znalezienie w swojej miejscowości pracowni rehabilitacyjnej lub mgr rehabilitacji.
Osoby, które chcą się operować u mnie proszę o przekazanie mnie telefonu kontaktowego do osoby,
która będzie prowadzić ćwiczenia. Skontaktuję się z tą osobą i przekażę,
jakie jest cel ćwiczeń, co należy osiągnąć i na co zwrócić specjalną uwagę.
Spacerem po zdrowie
Każdemu przystępującemu do przygotowań zalecam intensywne spacery. Ich efektywność najlepiej sprawdzić za pomocą krokomierza (pedometru).
Tym sposobem zacznijmy ocenę swojej aktywności ruchowej i stopniowe jej zwiększanie.
Tutaj typowe urządzenie - na allegro z przesyłką kosztuje 15 zł.
Jest to mały dyskretny aparat, które przypinamy do paska przy spodniach lub spódnicy - zlicza on każdy zrobiony przez nas krok.
W każdej chwili możemy sprawdzić, ile kroków już mamy za sobą. Urządzenie może zliczać codziennie od nowa
ponieważ zlicza aż do 99999 kroków, można resetować go nawet co kilka dni! Codziennie będąc w pracy, w szkole, na zakupach spalamy kalorie.
Pedometr będzie zliczał każdy nasz krok. Codziennie możemy postawić sobie cel "Dziś zrobię o 200 kroków więcej niż wczoraj".
Podczas godzinnego spaceru spalamy aż 120 kalorii!!! Możemy zrobić sobie ranking tygodniowy zrobionych kroków.
Pomiary najlepiej wykonywać podczas codziennych, intensywnych spacerów mających na celu usprawnienie mięśni i oddychania.
"Biegać? Chodzić na czas? Po co to wszystko? Przecież .. jestem zdrowy!"
Zwracam uwagę na cel i sens opisanych przygotowań. Chorzy, którzy mieli już operowaną przepuklinę
z takimi zaleceniami pewnie się nie spotkali. Dlatego też część osób nie wykona zaleconych
ćwiczeń, inni - nie skontaktuje się z rehabilitantem. Błąd.
Jestem pewien, że dobre przygotowanie chorego do operacji więcej znaczy, niż
niejeden szczegół techniczny samego zabiegu.
Dla niektórych ważny będzie np. jedynie koszt leczenia.Błąd- ja nie konkuruję
ceną, chcę natomiast konkurować jakością. Na pewno znajdziecie miejsce, gdzie podejmą się operacji za niższą cenę. Nie są to zalecenia,
które mają dokuczyć i bezcelowo zmęczyć. To ma pomóc szczęśliwie przebyć okres okołooperacyjny i doprowadzić do tego, by przepuklina niegdy już nie była kłopotem.
Warto się postarać, by kiedyś móc powiedzieć: "przepuklina.. ano tak, kiedyś miałem... została zoperowana....a poza tym - mam już inne zmartwienia".